“ปฏิรูปประเทศ ส่อแววขยับ”

: ประเมินความคืบหน้าการปฏิรูปประเทศ รอบเดือน กรกฎาคม-กันยายน 2563 :

ในฐานะสมาชิกวุฒิสภาผู้มีหน้าที่ต้องติดตาม เสนอแนะและเร่งรัด(ต-ส-ร)การขับเคลื่อนการปฏิรูปของรัฐบาลและหน่วยราชการที่เกี่ยวข้อง มีความตระหนักเสมอว่าการทำงานทั้งหมดนี้ล้วนเป็นการพิจารณาข้อมูลย้อนหลัง โดยดูจากรายงานทุกรอบ 3 เดือน และ 1 ปี ที่สภาพัฒน์จัดทำเป็นเอกสารส่งมาให้ตามระบบระเบียบเท่านั้น

แต่อย่างไรก็ตามยังเชื่อมั่นว่าการประเมินและส่งข้อคิดเห็นที่มีคุณภาพย้อนกลับไปให้ผู้บริหารและหน่วยปฏิบัติได้รับทราบมุมมองบางอย่างจากวุฒิสภาเป็นสิ่งที่มีคุณค่า

จากภาพรวมความก้าวหน้าการปฏิรูปทั้ง 12 แผน และพัฒนาการในการจัดทำรายงานของสภาพัฒน์ที่เป็นผู้รวบรวมสาระตั้งต้นมาให้

เมื่อเปรียบเทียบระหว่างคุณภาพการรายงาน 4 ครั้ง ที่สภาพัฒน์ได้ส่งมาให้วุฒิสภา พิจารณา โดยส่วนตัวมองเห็นได้ชัดเจนว่า การขับเคลื่อนปฏิรูปเริ่มเกิดรูปธรรมการเปลี่ยนแปลงในเชิงโครงสร้างและระบบที่ชัดเจนมากขึ้น ในขณะเดียวกันข้อมูลและสาระในรายงานก็มีการปรับปรุงที่ดีขึ้นกว่าเดิม  มีส่วนช่วยให้งานติดตาม เสนอแนะและเร่งรัดการปฏิรูปของสมาชิกวุฒิสภาสามารถทำได้สะดวกขึ้นมาก

จากเดิมที่เคยต้องควานหาประเด็นปฏิรูปจากแผนงานโครงการนับหมื่นที่หน่วยงานเสนอของบประมาณภายใต้ภารกิจการปฏิรูปประเทศและยุทธศาสตร์ชาติ บัดนี้มีการคัดกรองมาให้เฉพาะเจาะจงในส่วนที่เข้าข่ายเป็นการปฏิรูปเปลี่ยนแปลงเชิงระบบ โครงสร้างและกฎกติกา ตามทิศทางและเจตนารมณ์ของแผนปฏิรูป 12 แผน ซึ่งเหลือจำนวนเพียง 173 ประเด็นปฏิรูป(1,229 ประเด็นย่อย) และมีกฎหมายปฏิรูปสำคัญเพียง 218 ฉบับเท่านั้น 

ในการติดตามความก้าวหน้าของกิจกรรมและการดำเนินงานโดยเปรียบเทียบกับระยะเวลาของแผนปฏิรูป  ในรอบนี้สามารถประเมินภาพรวม ดังนี้

1. ในประเด็นปฏิรูปทั้งหมด 173 ประเด็น พบมีความก้าวหน้าเกินร้อยละ 75 จำนวน 102 ประเด็น(ร้อยละ 58.6), ก้าวหน้าร้อยละ 50-75  จำนวน 56 ประเด็น(ร้อยละ 32.4) และก้าวหน้าต่ำกว่าร้อยละ 50 จำนวน 15 ประเด็น(ร้อยละ 8.7)

2. ในกลุ่มกฎหมายปฏิรูปทั้งหมด 218 ฉบับ พบมีความก้าวหน้าเกินร้อยละ 75 จำนวน 50 ฉบับ(ร้อยละ 22.9), ก้าวหน้าร้อยละ 50-75  จำนวน 167 ฉบับ(ร้อยละ 77.6) และก้าวหน้าต่ำกว่าร้อยละ 50 จำนวน 1 ฉบับ(ร้อยละ 0.5)

3. เมื่อรวมประเด็นปฏิรูปและกฎหมายปฏิรูป มีทั้งหมด 391 เรื่อง พบมีความก้าวหน้าเกินร้อยละ 75 จำนวน 152 เรื่อง(ร้อยละ 38.9), ก้าวหน้าร้อยละ 50-75  จำนวน 223 เรื่อง(ร้อยละ 57.0) และก้าวหน้าต่ำกว่าร้อยละ 50 จำนวน 16 เรื่อง(ร้อยละ 4.1)

ดังรายละเอียดในตารางข้างล่าง (จากรายงานในรอบ กรกฎาคม-กันยายน 2563)

ตาราง แสดงผลการประเมินภาพรวมความก้าวหน้าการปฏิรูปประเทศ ตามแผนปฏิรูป 12 ด้าน ในรอบรายงาน กรกฎาคม-กันยายน 2563

4. เมื่อประเมินระดับความก้าวหน้าของแผนปฏิรูปทั้ง 12 แผน สามารถแบ่งเป็น 4 กลุ่ม ได้แก่ 

1) กลุ่มที่ใกล้แล้วเสร็จตามแผน(AA) มี 3 ด้าน คือ ด้านบริหารราชการ ด้านทรัพยากร–สิ่งแวดล้อม และด้านการศึกษา

2) กลุ่มที่มีความคืบหน้าไปมาก (AB/BA)  มี 6 ด้าน คือ ด้านกฎหมาย ด้านกระบวนการยุติธรรม  ด้านเศรษฐกิจ ด้านสังคม  ด้านพลังงาน และด้านป้องกันและปราบปรามทุจริต

3) กลุ่มที่คืบหน้าปานกลาง (BB)  มี 2 ด้าน คือ ด้านสาธารณสุข  และ ด้านสื่อสารมวลชนและเทคโนโลยีสารสนเทศ 

4) กลุ่มที่ก้าวหน้าน้อย (CC) มี 1 ด้าน คือ ด้านการเมือง 

นายแพทย์พลเดช  ปิ่นประทีป สมาชิกวุฒิสภา

10 มกราคม 2564.